U vú là hiện tượng tăng sinh của các tế bào vú tạo nên các khối tế bào, u, cục thừa không có chức năng gì. Có 80% các ca u vú được phát hiện là lành tính, U vú lành tính không di căn, không gây hại cho cơ thể nhưng có thể gây ra một vài phiền toái cho người bị. Chỉ có 0,08% u vú lành tính chuyển thành ung thư vú.

Các loại u vú lành tính

U vú lành tính có các loại: U nang xơ, u nang, u xơ, bướu lành

U nang xơ: Loại u này xuất hiện ở khoảng 50% phụ nữ trưởng thành do sự thay đổi bất thường của nồng độ hóc-môn tại vú trong chu kì kinh nguyệt. Thông thường trong giai đoạn này vùng ngực của người bệnh sần sùi, nhạy cảm hơn, hiện tượng này sẽ giảm đi sau thời kì mãn kinh mà không phải điều trị nếu không gây quá nhiều phiền toái cho người bệnh.

U nang: U nang là những túi dịch sinh ra do sự nở của ống dẫn sữa dưới đầu núm vú. U nang thường có hình tròn hoặc ovan, trơn, cứng. Có thể di chuyển khi ấn tay vào. Loại u này thường xuất hiện ở phụ nữ tuổi 40 hoặc phụ nữ đang ở thời kì mãn kinh vì trong giai đoạn này hóc-môn đang có sự thay đổi.

U xơ (bướu sợi tuyến vú): Là khối u có nhiều dạng hình thù như tròn, dài khác nhau. U xơ hình thành do sự phát triển quá mức của mô tuyến nên còn được gọi là bướu sợi tuyến vú. Các u xơ có thể di chuyển nhẹ khi ấn vào, không đau và phát triển chậm.

Bướu lành: Là khối u nhỏ xuất hiện trong ống dẫn sữa, có thể sinh ra 1 u nhỏ gần ngay núm vú. Bướu lành có thể gây ra việc tiết dịch ở núm vú tự nhiên hay có tác động ấn vào. Hiện tượng tương đối giống với biểu hiện của ung thư vú nên cần được khám và chuẩn đoán kịp thời.

Ung thư vú là gì?

Ung thư vú là ung thư thường gặp nhất và gây tử vong hàng đầu ở phụ nữ nhiều nước công nghiệp. Vào năm 1998, theo Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Thế giới (IARC) thì ung thư vú đứng đầu, chiếm 21% trong tổng số các loại ung thư ở phụ nữ trên toàn thế giới. Cũng theo IARC, xuất độ chuẩn hóa theo tuổi của ung thư vú ở phụ nữ là 92,04 (trên 100 000 dân) ở châu Âu và 67,48 (trên 100 000 dân) tính trên toàn thế giới vào năm 1998, đều là cao nhất trong các loại ung thư ở nữ giới 

Ung thư vú đang thành bệnh phổ biến tại các nước đang phát triển. Năm 1998 tại Việt Nam ở nữ giới, ung thư vú là loại ung thư có tần suất cao nhất ở Hà Nội chuẩn hóa theo tuổi là 20,3 (trên 100 000 dân) và cao thứ hai ở Thành phố Hồ Chí Minh chuẩn hóa theo tuổi là 16 (trên 100 000 dân) sau ung thư cổ tử cung mà chuẩn hóa theo tuổi là 28,6 (trên 100 000 dân).

Ung thư vú là một bệnh hết sức phức tạp mà trong nhiều năm qua đã có nhiều nghiên cứu về nguyên nhân, bệnh sinh và điều trị. Điều quan trọng mọi người cần phải nhận thấy là việc phát hiện sớm ung thư vú qua sự tầm soát ở những phụ nữ bình thường đã làm thay đổi thấy rõ bệnh sử tự nhiên của bệnh cũng như cải thiện đáng kể tiên lượng bệnh

U vú lành tính có tiến triển thành ung thư vú không?

Theo nghiên cứu của các Giáo sư tại Đại học Y Đông Bắc Ohio (Mỹ), khả năng chuyển u từ u vú lành tính sang ung thư là khoảng 0,08%. Đồng nghĩa là u vú lành tính rất ít có khả năng tiến triển thành ung thư.

U vú lành tính thường mở rộng chậm hơn, không xâm lấn các mô xung quanh và có nhiều khả năng ổn định theo thời gian. Khối u lành tính tuy không nguy hiểm nhưng khi phát triển đến một kích thước lớn thì có thể chèn ép và gây ra tác hại đối với các mô lân cận. Điều này đặc biệt có hại cho bộ não và tủy sống.

Khối u lành tính sinh trưởng trên bề mặt da và thường có màng ngăn cách với các tế bào khác nên có thể dễ phát hiện qua việc sờ nắn.

Khi thấy khối u xuất hiện kèm cảm giác đau thì người bệnh cũng không nên quá lo lắng vì thường các khối u gây triệu chứng đau là khối u lành tính. Chúng có thể được chữa khỏi bằng phẫu thuật hoặc điều trị khác và ít để lại di chứng cho bệnh nhân.

Ung thư vú thì lại khác, đặc điểm của ung thư vú là phát triển nhanh, xâm lấn và mở rộng sang các mô xung quanh, trừ khi bị tiêu diệt. Đặc biệt, nó thường lây lan qua máu hoặc mạch bạch huyết đến các phần ở xa của cơ thể, phát triển các mô ác tính mới tại các hạch bạch huyết, xương, phổi, gan….

Xâm lấn sâu vào các tế bào khác là đặc tính của ung thư vú, hình khối không rõ ràng và không đau. Bệnh nhân chỉ có thể sờ thấy khối u nếu chúng nằm ngay dưới da, trường hợp nằm sâu vào xương sườn thì rất khó phát hiện nhưng chúng có thể gây ra hiện tượng đau lưng, đau vai gáy. Sau một thời gian, khi phát triển lớn, chúng sẽ làm biến dạng khối vú, tiết dịch từ núm, thay đổi màu da…

Các phương pháp pháp phòng ngừa điều trị ngăn ngừa khối u ở vú

– Lựa chọn thực phẩm tươi sạch, có nguồn gốc sản xuất rõ ràng, đảm bảo được tiêu chuẩn chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm.

– Tránh sử dụng thực phẩm bị ướp muối mặn, thực phẩm qua chế biến ở nhiệt độ cao, thực phẩm qua xào rán dầu mỡ nhiều lần.

– Cung cấp các loại thực phẩm giàu vitamin CE và caroten (tiền chất vitamin A) có tác dụng chống oxy hóa, giúp phòng ngừa ung thư. Đồng thời rau quả và các loại ngũ cốc còn cung cấp rất nhiều chất xơ quan trọng. Chất xơ không chỉ hỗ trợ quá trình tiêu hóa, làm tăng nhu động ruột mà còn giúp hấp thu những chất độc trong quá trình tiêu hóa và từ đó đào thải qua phân. 

– Nên uống các loại sữa đã tách kem, bơ.

– Nên ăn nhiều sữa chua.

– Nên ăn thực phẩm cung cấp chất chống oxy hóa ở mức độ cao nhất như: Táo, quả bơ, việt quất, bông cải xanh, quế, sôcôla đen, đậu, đậu lăng, mù tạt, cam, rau oregano, trái mâm xôi, quả óc chó, bắp cải đỏ.

Ngoài việc tuân theo đúng phác đồ chữa trị, bệnh nhân cần có chế độ sinh hoạt khoa học và ăn ngủ hợp lý, năng tập luyện thể dục thể thao,… để hỗ trợ điều trị mang lại hiệu quả cao.