Mụn bọc (cùng với mụn nang) là thể nặng của mụn trứng cá. So với các loại mụn thông thường, mụn bọc gây tổn thương cấu trúc da và có nguy cơ để lại sẹo thâm, sẹo rỗ (lõm) nếu điều trị và chăm sóc không đúng cách.

Vậy mụn bọc là gì

Mụn bọc là mụn viêm nằm sâu dưới da, sưng, nổi gồ lên da, kích thước lớn tạo sẩn (papule) lớn > 0.5 cm hoặc nốt (> 1cm). Lúc đầu, mụn bọc chỉ là cục sần cứng nhỏ, có màu đỏ. Sau đó, nó sẽ sưng to với đầy mủ trắng bên trong, gây đau đớn. Sự viêm nhiễm xâm nhập sâu dưới lớp tế bào nên sẽ để lại sẹo thâm và sẹo lõm.

Thực tế cho thấy, đa phần các trường hợp bị mụn bọc đều có làn da nhờn, thói quen vệ sinh kém, rối loạn nội tiết tố, căng thẳng thần kinh kéo dài và thường xuyên trang điểm. Các yếu tố này khiến bề mặt da bị bít tắc, tạo điều kiện cho vi khuẩn kị khí phát triển gây viêm nhiễm và ứ mủ ở nang lông.

Mụn bọc xuất hiện ở những vị trí nào?

Mụn xuất hiện ở trán 

Mụn ở giữa hai đầu lông mày và huyệt ấn đường

Xuất hiện mụn ở huyệt thái dương

Mụn xuất hiện ở sống mũi

Vùng cằm

Mụn bọc ở môi

Mụn bọc ở vùng kín, âm đạo

Mụn bọc ở mông

Mụn bọc ở gò má

Mụn bọc ở má

Tuỳ từng vị trí để nhận diện bệnh lý khác nhau. Đặc biệt mụn bọc mọc ở vùng kín, âm đạo, mông thường sẽ nói lên bệnh lý.

Các nguyên nhân gây mụn bọc

Sự thay đổi nội tiết tố trong thời niên thiếu làm cho tuyến bã nhờn phát triển và gia tăng sản xuất chất nhờn. Ở hầu hết những người bị mụn trứng cá, nồng độ hormone là bình thường. Nhưng tuyến bã nhờn rất nhạy cảm với hormone.

Vi khuẩn P. acnes: Vi khuẩn kỵ khí gram dương Propionibacterium acnes (P. acnes) tồn tại trên da với số lượng nhỏ. Tuy nhiên khi da bài tiết quá nhiều thừa, vi khuẩn có thể hấp thu bã nhờn và phát triển mạnh. Nhằm bảo vệ cơ thể, tế bào bạch cầu có xu hướng di chuyển đến nang lông chứa ổ vi khuẩn gây viêm đỏ, sưng đau và hình thành mụn.

Ngoài những nguyên nhân trực tiếp trên, mụn bọc cũng có thể hình thành do các yếu tố thuận lợi sau:

  • Vệ sinh da mặt kém là yếu tố thuận lợi khiến dầu thừa tích tụ trong nang lông và kích thích vi khuẩn P. acnes phát triển mạnh.
  • Sử dụng thuốc bôi chứa corticoid trong thời gian dài khiến da suy giảm chức năng đề kháng và nổi mụn bọc ồ ạt.

Các phương pháp điều trị mụn bọc 

Khi bị mụn bọc, bạn cần được bác sĩ da liễu thăm khám và đưa ra cách điều trị phù hợp

Thuốc trị mụn kê đơn

Các loại thuốc bôi kê đơn, thay vì OTC, sẽ được chỉ định bôi trực tiếp lên nốt mụn. Đây là bước điều trị đầu tiên được đưa ra để xử lý mụn bọc, nhất là khi trên mặt bạn mới chỉ xuất hiện một vài nốt mụn.

Những loại thuốc được kê toa thường là:

– Kháng sinh: giúp tiêu diệt vi khuẩn mắc kẹt trong lỗ chân lông.

– Benzoyl peroxide theo toa, mạnh hơn so với thuốc OTC.

– Axit salicylic theo toa để làm khô da chết và dầu bị mắc kẹt trong nốt sần.

Liệu pháp hormone thường

Liệu pháp hormone thường được chỉ định đối với nữ giới bị mụn bọc do tăng nồng độ androgen quá mức hoặc do nội tiết tố mất cân bằng. Mụn bọc do nội tiết có tính chất dai dẳng, dễ tái phát, xuất hiện ở nhiều vị trí và có mức độ nặng hơn so với những nguyên nhân thông thường.

Lợi ích của thuốc tránh thai và các loại thuốc nội tiết khác có thể không thấy được cho đến 3 – 6 tháng sau khi bắt đầu điều trị. Điều trị bằng thuốc nội tiết không được khuyến cáo trong thai kỳ.